Sebastiån(21 november 2005)
Beste bezoeker,
Van harte welkom in mijn persoonlijke weblog. Ik ben Onno van Veldhuizen, burgemeester van Hoorn. Op deze plek confronteer ik u graag met zaken die mij tijdens mijn werk opvallen. Het kan gaan om een kleine, alledaagse gebeurtenis, maar ook mijn visie op actueel plaatselijk of landelijk beleid. Op deze manier kunt u mij wat beter leren kennen.
Sebastiån
Deze weken staan weer in het teken van het blussen van opkomende brandjes. Als je er vroeg genoeg bij bent, is niet meer nodig dan een natte vinger. Ben je er later bij, dan is er meer werk aan de winkel. U vraagt zich natuurlijk af om wat voor brandjes het dan gaat. Vooruit: ik noem als voorbeeld de samenwerkingsarrangementen (van gemeenschappelijke regelingen tot ambtenarenoverleggen). Die blijven vaak lastig en moeilijk en we hebben er een heleboel. Rond de gemeente Hoorn zijn het er een kleine 70: van GGD tot kwaliteitsoverleg bouw- en woningtoezicht. Kleine gemeenten kunnen niet anders en ook een stad als Hoorn kan of moet soms bepaalde zaken met anderen doen. Is dat aantal van 70 nou bijzonder? Nee, dat is het niet. Is het plezierig? Nou nee, ook niet altijd. Je moet er precies op tijd met je bestuurlijke snuitje bovenop zitten en de vaak bijzonder ingewikkelde materie ook echt vanaf de werkvloer begrijpen. Dat is erg lastig. Je hebt er de tijd niet voor, want je hebt er nog 69, en het was ook niet de bedoeling. Je functioneert op afstand. Je bestuurt op hoofdlijnen en vertrouwen. Dat is de afspraak en de kunst, want anders is het volstrekt onmogelijk om nog iets van de spin in het groeiende web te blijven. Het gaat meestal gewoon goed, maar soms zoemt er een hele dikke vlieg in, zo dwars door je net. Voordat je het weet, lig je dan te spartelen; verward in je eigen draad. Net als de spin Sebastiaan van Annie M.G. Schmidt, waar het niet goed mee is gegaan. “O, Sebastiaan, nee, Sebastiaan! Zag je hem niet aankomen, sukkel?, zuchtte je spinnenvrouwtje nog.” Enfin, dan moet je naar de spinnenvergadering om je te verantwoorden. Het maken van een nieuw web, kost altijd geld.
We hebben in dit land al decennia lang de slag gemist om met minder regels en minder bestuur meer te doen. Het jojoot heen en weer tussen centraal en decentraal, tussen klein en groot. Het ontbreekt ondertussen niet aan vergezichten: miniprovincies, 70 gemeenten, stadsregio’s, kernministeries, geen provincies, geen waterschappen. Maar helaas, de eerste stappen na het denken eindigen vrijwel altijd in de zuigende modder van de polder. Ab Geelhoed, topambtenaar bij het Ministerie van Algemene zaken, die ooit net zoals ik in Kampen naar school ging, zegt het treffend: “Nederland is een bed wier, verstrengeld, volstrekt ondoorzichtig, met onduidelijke machtsverhoudingen. Het reageert wel, maar traag deinend op een golfslag. Echt iets veranderen is heel moeilijk omdat het zo diffuus is.” Een staat die zo slordig omgaat met haar huishouden is veroordeeld tot ondoelmatigheid en ondoeltreffendheid. Dat vreet vertrouwen.
Soms gloort uit een ander land wat hoopvol licht. In Denemarken lijkt de bestuurlijk drukte heel wat geringer en de staathuishoudster is een flinke vrouw: in een klap werden in 1970 de gemeentes teruggebracht van 1300 naar 275! In een periode van twee jaar hebben de Deense gemeenten de gelegenheid gekregen om zelf fusiepartners te kiezen en zo te groeien naar een schaalniveau van ten minste 20.000 inwoners. In de praktijk gaat de gemiddelde gemeentegrootte nu naar de 50.000*. Het argument: “More sustainable local authorities…., All issues should be solved as close to the citizen as possible.”
Zou ik daar eens een studiereis naar toe mogen maken samen met flink wat collega’s? Op het gebied van brandweer en ambulance valt daar ook veel te leren. En de Denen hebben een serieus eigen belastinggebied. Bij ons is dat minder dan 5% van ons totale Hoornse budget (200 miljoen). Run maar eens een bedrijf met zoveel taken en partners als de gemeente, steunend op zoveel vreemd vermogen. Een gerespecteerd internationaal ondernemer liep eens wat dagen met mij mee. Hij was verbijsterd over de moeilijkheidsgraad. Het bestuurlijke leven blijft wel leuk overigens. Ik heb al een lunchafspraak met minister Pechtold gemaakt!
* dr. W. Kuiper, lid directieraad VNG in ‘commentaar’, VNG-magazine 18 november 2005
Met vriendelijke groet,
Onno van Veldhuizen,
21 november 2005
-------------------------------------------------
Reacties:
Geachte heer Van Veldhuizen,
Bij het aantreden als burgervader van de gemeente Hoorn had ik
het genoegen een persoonlijk gesprek met u te mogen hebben.
In dit gesprek is er bij mij een positieve indruk blijven hangen dat
U er wat van wilde maken in Hoorn, ik heb me dan ook een tijdje
rustig gehouden op het gemeentelijke bestuursvlak. Je moet tenslotte iemand een kans geven. Wat schertst mijn vebazing echter na de zoveelste publikatie in het onvolprezen Noord Hollands dagblad en met name die van 29
november blijkt deze indruk geheel verdwenen. U zegt te gaan kijken of het mogelijk is een zoveelste paracommeciele instelling wederom te gaan voorzien van een vergunning tot latere openstelling. In andere publikatie's wordt er door de gemeente op gewezen dat de huidige horecaondernemers eigenlijk hun vak niet verstaan en bijvoorbeeld niet bereid zijn tot nieuwe en andere initiatieven.
Vindt U het gek in een dorp waar de gemeente je grootste concurrent is.
Is het supersponseren van een restaurant niet genoeg, dan geef je je eigen
theater toch alle mogelijkheden om met de plaatselijke horeca te wedijveren.
Het wordt toch eens tijd dat de gemeente inziet dat concurentie alleen van
de grond komt als er gelijke kansen zijn, en dus de ondernemer niet elk moment moet nadenken waar de gemeente ook zijn geld door de afvoer laat weglopen. Kortom het wordt weer tijd voor actie ! Ik ga ervan uit dat U begrip heeft voor ons standpunt in deze. Dat U dit bericht niet openbaart begrijpen wij wel weer.
Met vriendelijke groet,
Martin Mutter (Horeca) Ondernemer in hart en nieren
29 november 2005