Nieuwjaarsspeech burgemeester Jan Nieuwenburg

Beste stads- en dorpsgenoten,

Wat fijn dat jullie hier zijn, om samen het nieuwe jaar in te luiden.
Namens de gemeenteraad van Hoorn en het college van burgemeester en wethouders heet ik u daarom ook van harte welkom bij deze stadsreceptie.
Ik hoop dat jullie mooie dagen hebben gehad, met veel aandacht voor elkaar, gezelligheid en liefde.

Wat is vrijheid voor jou?
Het is een ogenschijnlijk eenvoudige vraag.
Maar, zoals we net al hebben gezien en gehoord kan wat vrijheid werkelijk is op veel verschillende manieren beantwoord worden.

Het bijzondere en ingrijpende verhaal van Minh en de reacties van inwoners van Hoorn in het filmpje laten zien hoe veelzijdig vrijheid is en hoe belangrijk vrijheid is voor onszelf en onze samenleving.

In 2020 herdenken we het beëindigen van de Tweede Wereldoorlog, 75 jaar geleden. We vieren dat we sindsdien weer in vrijheid leven.
Dat lijkt soms vanzelfsprekend en wordt opgerekt en vervormd zodat het onze eigen ik past.

Maar vrijheid komt niet alleen met rechten. Het komt ook met plichten.
Vrijheid gaat niet alleen over ik, maar juist ook over ons.
Over samen, over het besef dat wij verantwoordelijk zijn om vrijheid door te geven.
Niet alleen in je familie-of kennissenkring, maar ook in je buurt, dorp, stad en land.
En zelfs ook over onze landsgrenzen heen.

Vrijheid houdt in dat je vrij bent om je eigen leven te bepalen.
Dat je mag zeggen wat je wilt (vrijheid van meningsuiting), dat je mag geloven waar je in wilt geloven (vrijheid van geloof), zolang je niemand kwaad doet.

Vrijheid houdt ook in dat we oprecht met elkaar begaan zijn, nieuwsgierig en in elkaar geïnteresseerd zijn, elkaar echt willen verstaan en borg staan voor elkaars veiligheid. Dat geldt voor iedereen, waar je ook vandaan komt en of je nu jong of oud bent.

Hoeveel plekken zijn er niet in deze wereld waar mensen niet veilig zijn en van dit soort vrijheid geen enkele sprake is?

We kunnen denken dat het niet om ons gaat, onze schouders ophalen, wegkijken.
Maar, zoals ik al zei, vrijheid komt ook met plichten. Zoals de morele plicht om ook de ander de vrijheid te gunnen zichzelf te zijn en werkelijk te luisteren naar en open te staan voor elkaar.

Ook in Nederland en hier in Hoorn is vrijheid niet vanzelfsprekend.
In vrijheid zit een belofte, de belofte dat het beter zal worden.
Maar vrijheid kan ook heel kil zijn.
Je kunt in een vrije samenleving opgroeien, waar het niet verboden is om iets te doen wat je wilt, maar als je de middelen niet hebt, dan is die vrijheid wrang.

Voor wie in theorie veel mag, maar in de praktijk weinig kan, lijkt vrijheid vaak een valse belofte.
Juist daarom zetten wij ons samen in voor een stad waarin iedereen telt, mee kan doen en kansen krijgt.
Ook dát is vrijheid.

De vrijheid om je eigen leven te bepalen gaat hand in hand met democratie.
De mate waarin inwoners mee kunnen denken en doen en gehoord worden door het gekozen bestuur is daarbij steeds belangrijker.
Ook wij, de gemeenteraad en het college, zijn hier heel bewust mee bezig.

Door dicht bij inwoners te staan en ook meer uit te nodigen om de beste keuzes te maken voor de toekomst van Hoorn en om ons te helpen om tot goede plannen en beleid te komen. En die behoefte is er!

Dat is niet raar want in onze stad en in onze dorpen is zoveel talent en er zijn zoveel goede ideeën!
Dat bleek onlangs nog uit het overweldigende aantal reacties op de oproep van de gemeenteraad aan inwoners om ideeën en initiatieven voor een nog mooier Hoorn aan te melden. Met veel van die plannen gaan we ook echt verder.

Zo werken we samen voor een nog mooiere stad en nog mooiere dorpen in onze gemeente.

Zoals gezegd, dit jaar vieren we dat we 75 jaar vrij zijn.
Een bevlogen groep inwoners uit Hoorn is de motor achter een gevarieerd activiteitenprogramma rondom het thema vrijheid.
Van theater tot tentoonstellingen, van intieme verhalenkamers tot speciale stadswandelingen.
Chantal zal daar straks nog wat meer over vertellen.

Ik raad jullie in ieder geval allemaal aan om de website www.vrijheidinhoorn.nl eens te bezoeken en mee te doen aan de activiteiten of zelf een activiteit te organiseren en aan te melden.

Het is goed om af en toe bewust stil te staan bij jouw vrijheid en hoe jij daar invulling aan geeft. Maar het is ook belangrijk om te zien en te horen hoe anderen dat beleven en hoe dat in het verleden was.

In onze gemeenschap zijn ze er nu nog. Zij die meer dan 75 jaar geleden zelf ervaren hebben wat onvrijheid betekent. Vraag ook in eigen kring, in familie of aan kennissen erover te vertellen nu het nog kan!

Maar ook vluchtelingen die meer recent hun toevlucht zochten tot ons vrije land. Vraag -als ze dat kunnen en willen- ze persoonlijk daarover te vertellen om te kunnen beseffen dat vrijheid niet vanzelfsprekend is.

Zo worden we meer bewust van wat vrijheid betekent en zó geef je vrijheid door.

Nogmaals bedankt dat jullie hier zijn om samen het jaar van de vrijheid in te luiden.

Ik wens jullie allemaal een fantastisch jaar, met veel plezier, liefde, inspiratie en nieuwe inzichten en natuurlijk de goede gezondheid om daarvan te kunnen genieten.

Tot ziens in de zaal en in de stad!