De beerput van de familie Sonck

29 december 2022

De Archeologische dienst West-Friesland heeft 28 december 2022 onder grote belangstelling een spectaculaire vondst onthuld in de Oosterkerk. Op tafels en in vitrines stonden eenmalig vele honderden voorwerpen van aardewerk, glas en metaal uit de 17de eeuw uitgestald.

Wethouder van Erfgoed en Cultuur Axel Boomgaars onthulde in volle Oosterkerk de unieke vondsten.

Vondsten die ooit bij de rijkste personen van Hoorn op tafel pronkten. De vondst is drie jaar geleden gedaan bij een grote opgraving aan het Nieuwe Noord in Hoorn en is sindsdien stilgehouden. Al die tijd is met veel geduld door medewerkers en vrijwilligers gepuzzeld, geplakt en gerestaureerd. Gisteren is de vondst onder grote belangstelling in de Oosterkerk onthuld door wethouder Erfgoed en Cultuur Axel Boomgaars.

Het huishouden van de Burgemeesters

De vondst is volgens de archeologen om meerdere redenen uitzonderlijk. Hoorn kent een lange traditie van archeologisch onderzoek, maar nooit eerder is een beerput met zoveel voorwerpen uit de 17de eeuw opgegraven. Volgens de archeologen gaat het om ongeveer 400 stuks aardewerk, minstens 140 voorwerpen van glas als wijnglazen en flessen en tal van andere spullen. Bovendien blijkt uit sommige voorwerpen dat deze afkomstig zijn van de allerrijkste personen in de stad. Dankzij oude archiefstukken in het Westfries Archief is achterhaald wie de eigenaren waren. De put hoorde bij Ramen 1 en dit was het woonhuis van de familie Sonck en later in de 17de eeuw van de familie Coninck. De vondst van een gouden keelknoop van rond 1700 toont aan dat de bewoners er warmpjes bij zaten.

Aan tafel bij Burgemeester Sonck

De eerste eigenaar van het pand Ramen 1 was Albert Fransz. Sonck, een van de bekendste inwoners van Hoorn, in zijn eigen tijd, maar ook tegenwoordig nog. Hij maakte plaatselijk en ook landelijk bestuurlijk carrière. Zijn portret en dat van zijn vrouw Elizabeth Claesdochter Waling behoren tot de topstukken van het Westfries Museum. De grote welvaart van Albert en Elizabeth zien we terug in de spullen die hij op tafel had staan: glazen roemers, luxe Italiaans aardewerk en Chinees porselein. En we weten zelfs wat hij en zijn gezin aten: uit de put komen botjes van roerdomp, watersnip en ander luxe gevogelte. Later wordt door Jan Albertsz. Rotius van Meyndert Sonck, een zoon uit het tweede huwelijk van vader Albert, een fraai familieportret geschilderd waar alle kinderen op staan. De twee generaties van de familie Sonck waren actief betrokken bij het verfraaien en verbeteren van de stad Hoorn en deden volop mee aan de internationale handel die kenmerkend was voor de 17de eeuw.

De eenmalige bezichtiging krijgt een vervolg. Er zijn plannen voor een permanente expositie zodat iedereen deze bijzondere vondsten kan zien.